Ugrás a tartalomhoz

Kategória:Cylindropuntia

Innen: MKOE wiki
Cylindropuntia

Érvényes, elfogadott név.
Rendszertani besorolás
Domén Eukaryota
Ország Plantae
Klád Angiospermae
Klád Eudicots
Klád Core Eudicots
Rend Caryophyllales
Család Cactaceae
Alcsalád Opuntioideae
Nemzetség-
csoport
Cylindropuntieae
Nemzetség Cylindropuntia

Tudományos név

  • Cylindropuntia (Engelm.) F.M.Knuth (1930)
    elfogadott, érvényes név

A név eredete, etimológia

  • A nemzetség neve egy összetett szó, amely a latin cylindrus (henger) – mely a görög kylindros (κύλινδρος) átvétele – és az Opuntia nemzetségnév kombinációja. Az elnevezés a nemzetségre jellemző, a fügekaktuszokétól eltérő, hengeres szárszegmensekre utal (Lewis & Short, Stearn). Az alapot szolgáltató Opuntia név eredete az ókori görög „Opous” (Όποῦς) városnévre vezethető vissza, ahol Theophrastos leírása szerint egy hasonlóan sarjadzó növény élt (Chantraine). A nemzetséget ebben a rangban Knuth Frederik Marcus rögzítette 1930-ban (IPNI, BHL).

Típus

  • Cylindropuntia imbricata (Haw.) F.M.Knuth; Engelmann George, USA, 1850.
  • Első leírása: Backeberg, C. & Knuth, F. M., Kaktus-ABC 102, 410. (1930).
  • Az aktuális nemzetségbe helyezte: Knuth Frederik Marcus, 1930.
Cylindropuntia képgaléria

(forrás: Wikimedia Commons)

Szinonimák

  • Grusonia p.p.
  • Opuntia subgen. Cylindropuntia

Alaktani, morfológiai jellemzők

Vegetatív test

Hajtás, szár, levél, gyökér

A nemzetség tagjai fásodó szárú bokrok vagy kisebb fák. A hajtás jól elkülönülő, hengeres, többnyire könnyen leváló szegmensekből épül fel. A szár felületén kifejezett, megnyúlt szemölcsök (tuberkulumok) találhatók, amelyek spirálisan rendeződnek. Az areolák a szemölcsök csúcsán helyezkednek el, sűrűn borítottak gyapjúszőrrel és glochidium-ok-kal. A levelek aprók, hengeresek, korán lehullnak. A tövisek száma változó, legfőbb jellemzőjük a papírszerű, elszáradó hüvely (tegmentum), amely borítja őket. A gyökérzet rostos, de egyes fajoknál répaszerűen megvastagodott.

Generatív test

Virág

A virágzat magányos, a virág a szárszegmensek terminális vagy szubterminális areoláiból fejlődik, színe a zöldessárgától a mélyvörösig terjed.

  • Takarólevelek: A csésze fokozatosan megy át a sziromszerű párta leveleibe, a lepellevél gyakran visszahajló. Egy sorban maradjon!
  • Ivarlevelek: A porzószálak számosak, érintésre gyakran mozgást (szeizmonasztia) mutatnak, a portokok sárgák. A termő alsó állású, a bibe vaskos, a bibeszál rövid. Egy sorban maradjon!

Termés

A termés többnyire húsos vagy bőrszerű bogyó, amely beérésekor gyakran sárgára színeződik, felülete lehet tövises vagy csupasz, de glochidium-ok-at mindig tartalmaz.

  • Magja: A mag nagy, lapított, kemény, sárgásbarna színű, melyet fásodott magköpeny (arillus) borít.

Elterjedés és élőhely

  • Földrajzi elterjedés: A nemzetség súlypontja az Amerikai Egyesült Államok délnyugati részén (különösen a Mojave-sivatag és Sonora-sivatag területén) és Mexikó északi államaiban található. Néhány faj naturalizálódott a mediterrán régióban, így Spanyolország és Olaszország területein, valamint Ausztrália belső vidékein.
  • Élőhely, éghajlat, életmód, növénytársulás: Elsősorban arid sivatagok, félsivatagok és füves puszták lakói, ahol domináns elemei lehetnek a növénytársulásoknak.

Kultúrában tartás

A Cylindropuntia fajok rendkívül fényigényesek és kiváló vízelvezetésű talajt igényelnek. Számos fajuk kifejezetten télálló, így sziklakertekben is tarthatók. Szaporításuk legegyszerűbben a leváló szárszegmensek gyökereztetésével történik.

Megkülönböztető bélyegek, hasonló fajok

A legfontosabb megkülönböztető bélyeg a töviseket borító papírszerű hüvely, amely hiányzik az Opuntia és a dél-amerikai Austrocylindropuntia nemzetségeknél. A szár hengeres felépítése és a kiemelkedő szemölcsök szintén jól elkülönítik a lapított szárú rokonaitól.

Szukkulens taxonok

A nemzetség az Opuntioideae alcsalád Cylindropuntieae tribusának névadója. A szukkulencia a víztároló alapszövetekben koncentrálódik, lehetővé téve a túlélést a szélsőségesen száraz észak-amerikai sivatagokban.

Taxonómia és filogenetika

A 2010 utáni filogenetikai kutatások (pl. Majure Lucas C. és mtsai) megerősítették a nemzetség monofiletikus jellegét az észak-amerikai kládon belül. A molekuláris adatok alapján legközelebbi rokona a Grusonia nemzetség, amellyel természetes hibrideket (×Cylindronia) is alkot. A sejtmagi génvizsgálatok (De Vos Jurriaan M. 2025) a nemzetséget a Cylindropuntieae tribus "core" csoportjába helyezik.

Érvényes taxonok és szinonimáik

# Taxonnév Típusfaj, szinonimák
1 Cylindropuntia
2 Cylindropuntia abyssi
  • ≡ Opuntia abyssi ≡ Grusonia abyssi
3 Cylindropuntia acanthocarpa
  • ≡ Opuntia acanthocarpa ≡ Grusonia acanthocarpa
4 Cylindropuntia acanthocarpa subsp. acanthocarpa
  • = Opuntia echinocarpa var. major ≡ Opuntia acanthocarpa var. major ≡ Cylindropuntia acanthocarpa var. major ≡ Cylindropuntia acanthocarpa subsp. major
  • = Opuntia acanthocarpa var. coloradensis ≡ Cylindropuntia acanthocarpa var. coloradensis ≡ Cylindropuntia acanthocarpa subsp. coloradensis
  • = Opuntia echinocarpa var. robustior
5 Cylindropuntia acanthocarpa subsp. ramosa
  • ≡ Opuntia acanthocarpa var. ramosa ≡ Cylindropuntia acanthocarpa var. ramosa
6 Cylindropuntia acanthocarpa subsp. thornberi
  • ≡ Opuntia thornberi ≡ Opuntia acanthocarpa var. thornberi ≡ Cylindropuntia acanthocarpa var. thornberi
7 Cylindropuntia alcahes
  • ≡ Opuntia alcahes ≡ Grusonia alcahes
  • = Opuntia brevispina ≡ Cylindropuntia brevispina
8 Cylindropuntia alcahes subsp. alcahes
9 Cylindropuntia alcahes subsp. burrageana
  • ≡ Opuntia burrageana ≡ Cylindropuntia burrageana ≡ Cylindropuntia alcahes var. burrageana
10 Cylindropuntia alcahes subsp. gigantensis
  • ≡ Cylindropuntia alcahes var. gigantensis − Cylindropuntia alcahes subsp. gigantensis
11 Cylindropuntia alcahes subsp. mcgillii
  • ≡ Cylindropuntia alcahes var. mcgillii − Cylindropuntia alcahes subsp. mcgillii
12 Cylindropuntia anteojoensis
  • ≡ Opuntia anteojoensis ≡ Grusonia anteojoensis
13 Cylindropuntia ×antoniae
14 Cylindropuntia arbuscula
  • ≡ Opuntia arbuscula ≡ Grusonia arbuscula
  • = Opuntia ×neoarbuscula ≡ Cylindropuntia ×neoarbuscula ≡ Grusonia ×neoarbuscula
  • = Opuntia ×vivipara ≡ Cylindropuntia ×vivipara ≡ Grusonia ×vivipara
15 Cylindropuntia bernardina
  • ≡ Opuntia bernardina ≡ Opuntia parryi var. bernardina
  • = Opuntia echinocarpa var. parkeri ≡ Opuntia parkeri ≡ Opuntia californica var. parkeri ≡ Cylindropuntia californica var. parkeri ≡ Cylindropuntia californica subsp. parkeri
16 Cylindropuntia bigelovii
  • ≡ Opuntia bigelovii ≡ Grusonia bigelovii ≡ Cylindropuntia bigelovii subsp. bigelovii ≡ Cylindropuntia bigelovii var. bigelovii − Opuntia bigelovii
  • = Opuntia bigelovii var. hoffmannii ≡ Opuntia fulgida var. hoffmannii
17 Cylindropuntia californica
  • ≡ Cereus californicus ≡ Cactus californicus ≡ Cephalocereus californicus ≡ Opuntia californica ≡ Grusonia californica ≡ Cylindropuntia californica var. californica
18 Cylindropuntia californica subsp. californica
19 Cylindropuntia californica subsp. rosarica
  • ≡ Opuntia rosarica ≡ Cylindropuntia rosarica ≡ Cylindropuntia californica var. rosarica
  • = Grusonia hamiltonii ≡ Cylindropuntia hamiltonii ≡ ?Opuntia hamiltonii − Grusonia hamiltonii
20 Cylindropuntia calmalliana
  • ≡ Opuntia calmalliana
21 Cylindropuntia ×campii
  • ≡ Opuntia ' ×campii
22 Cylindropuntia caribaea
  • ≡ Opuntia caribaea ≡ Grusonia caribaea
  • = Opuntia metuenda ≡ Cylindropuntia metuenda
23 Cylindropuntia cedrosensis
24 Cylindropuntia cholla
  • ≡ Opuntia cholla ≡ Grusonia cholla
25 Cylindropuntia chuckwallensis
26 Cylindropuntia ciribe
  • ≡ Opuntia ciribe ≡ Cylindropuntia bigelovii var. ciribe ≡ Cylindropuntia bigelovii subsp. ciribe ≡ Opuntia bigelovii var. ciribe
27 Cylindropuntia davisii
  • ≡ Opuntia davisii ≡ Opuntia tunicata var. davisii ≡ Grusonia davisii
28 Cylindropuntia delgadilloana
  • ≡ Cylindropuntia californica var. delgadilloana ≡ Cylindropuntia californica subsp. delgadilloana
29 Cylindropuntia ×deserta
  • ≡ Opuntia ×deserta ≡ Grusonia ×deserta
30 Cylindropuntia echinocarpa
  • ≡ Opuntia echinocarpa ≡ Grusonia echinocarpa
  • = Cactus echinocarpus
  • = Opuntia echinocarpa var. nuda
  • = Opuntia wigginsii ≡ Cylindropuntia wigginsii
31 Cylindropuntia ×fosbergii
  • ≡ Opuntia ×fosbergii ≡ Grusonia ×fosbergii
32 Cylindropuntia fulgida
  • ≡ Opuntia fulgida ≡ Grusonia fulgida ≡ Cylindropuntia fulgida var. fulgida
  • = Opuntia mamillata ≡ Opuntia mammillata ≡ Opuntia fulgida var. mamillata ≡ Cylindropuntia fulgida var. mamillata ≡ Cylindropuntia fulgida f. mamillata
  • = Opuntia fulgens
  • = Cylindropuntia fulgida f. cristata
  • = Cylindropuntia fulgida f. monstruosa
33 Cylindropuntia ganderi
  • ≡ Opuntia acanthocarpa subsp. ganderi ≡ Opuntia acanthocarpa var. ganderi ≡ Opuntia ganderi ≡ Grusonia ganderi
34 Cylindropuntia ganderi subsp. catavinensis
  • ≡ Cylindropuntia ganderi var. catavinensis
  • − Cylindropuntia ganderi subsp. catavinensis
35 Cylindropuntia ganderi subsp. ganderi
36 Cylindropuntia ×grantiorum
37 Cylindropuntia hystrix
  • ≡ Opuntia hystrix ≡ Grusonia hystrix
38 Cylindropuntia imbricata
  • ≡ Cereus imbricatus ≡ Opuntia imbricata ≡ Grusonia imbricata ≡ Cylindropuntia imbricata var. imbricata
  • = Cactus bleo
  • = Opuntia decipiens
  • = Cereus imbricatus
  • = Opuntia cristata
  • = Opuntia exuviata
  • = Opuntia arborescens ≡ Cylindropuntia arborescens ≡ Cylindropuntia imbricata var. arborescens ≡ Opuntia imbricata var. arborescens
  • = Opuntia imbricata var. ramosior
  • = Opuntia imbricata var. tenuior
  • = Opuntia stellata ≡ Opuntia exuviata var. stellata
  • = Opuntia exuviatostellata
  • = Opuntia costigera
  • = Opuntia galeottii
  • = Cactus imbricatus
  • = Cactus cylindricus
  • = Opuntia ruthei
  • = Opuntia vexans
  • = Opuntia magna
39 Cylindropuntia imbricata subsp. argentea
  • ≡ Opuntia imbricata var. argentea ≡ Cylindropuntia imbricata var. argentea
40 Cylindropuntia imbricata subsp. cardenche
  • ≡ Opuntia cardenche ≡ Cylindropuntia cardenche ≡ Opuntia imbricata var. cardenche − Cylindropuntia ×cardenche
41 Cylindropuntia imbricata subsp. imbricata
42 Cylindropuntia imbricata subsp. lloydii
  • ≡ Opuntia lloydii ≡ Cylindropuntia lloydii ≡ Opuntia imbricata var. lloydii
43 Cylindropuntia imbricata subsp. rosea
  • ≡ Opuntia rosea ≡ Cylindropuntia rosea ≡ Grusonia rosea
  • = Cactus subquadriflorus
  • = Cylindropuntia rosea var. atrorosea
44 Cylindropuntia imbricata subsp. spinosior
  • ≡ Opuntia whipplei var. spinosior ≡ Opuntia spinosior ≡ Cylindropuntia spinosior ≡ Grusonia spinosior
  • = Opuntia spinosior var. neomexicana
45 Cylindropuntia imbricata subsp. spinotecta
  • ≡ Opuntia spinotecta ≡ Cylindropuntia imbricata var. spinotecta
46 Cylindropuntia ×kelvinensis
  • ≡ Opuntia ×kelvinensis ≡ Grusonia ×kelvinensis
47 Cylindropuntia kleiniae
  • ≡ Opuntia kleiniae ≡ Grusonia kleiniae
  • = Opuntia kleiniae var. laetevirens
  • = Opuntia wrightii
  • = Opuntia ×tetracantha ≡ Cylindropuntia ×tetracantha ≡ Opuntia kleiniae var. tetracantha ≡ Grusonia ×tetracantha
  • = Opuntia caerulescens ≡ Cylindropuntia caerulescens
  • = Opuntia congesta ≡ Opuntia ×congesta ≡ Cylindropuntia ×congesta ≡ Cylindropuntia arbuscula var. congesta ≡ Grusonia ×congesta
  • = Opuntia recondita ≡ Cylindropuntia recondita
  • = Opuntia kleiniae var. gilensis
  • − Opuntia ' ×californica
48 Cylindropuntia leptocaulis
  • ≡ Opuntia leptocaulis ≡ Grusonia leptocaulis
  • = Opuntia ramulifera
  • = Opuntia gracilis
  • = Opuntia virgata
  • = Opuntia fragilis var. frutescens
  • = Opuntia frutescens
  • = Opuntia virgata
  • = Opuntia vaginata ≡ Opuntia leptocaulis var. vaginata ≡ Opuntia leptocaulis f. vaginata ≡ Cylindropuntia leptocaulis var. vaginata
  • = Opuntia gracilis var. subpatens
  • = Opuntia frutescens var. brevispina ≡ Opuntia leptocaulis var. brevispina ≡ Opuntia leptocaulis f. brevispina ≡ Cylindropuntia leptocaulis var. brevispina
  • = Opuntia frutescens var. longispina ≡ Opuntia leptocaulis var. longispina ≡ Opuntia leptocaulis f. longispina ≡ Cylindropuntia leptocaulis var. longispina ≡ Cylindropuntia leptocaulis f. longispina
  • = Opuntia leptocaulis var. stipata ≡ Opuntia stipata
  • = Opuntia mortolensis ≡ Cylindropuntia mortolensis
  • = Opuntia brittonii ≡ Cylindropuntia brittonii ≡ Opuntia leptocaulis var. brittonii
  • = Opuntia leptocaulis var. badia ≡ Cylindropuntia leptocaulis var. badia
  • = Opuntia leptocaulis var. pleuriseta ≡ Cylindropuntia leptocaulis var. pleuriseta
  • = Opuntia leptocaulis var. robustior ≡ Cylindropuntia leptocaulis var. robustior
  • = Cylindropuntia leptocaulis var. glauca
49 Cylindropuntia libertadensis
50 Cylindropuntia lindsayi
  • ≡ Opuntia lindsayi ≡ Grusonia lindsayi
51 Cylindropuntia ×media
52 Cylindropuntia molesta
  • ≡ Opuntia molesta ≡ Grusonia molesta
53 Cylindropuntia molesta subsp. clavellina
  • ≡ Opuntia clavellina ≡ Cylindropuntia clavellina ≡ Cylindropuntia molesta var. clavellina
54 Cylindropuntia molesta subsp. molesta
55 Cylindropuntia multigeniculata
  • ≡ Opuntia multigeniculata ≡ Opuntia whipplei var. multigeniculata
56 Cylindropuntia munzii
  • ≡ Opuntia munzii ≡ Grusonia munzii
57 Cylindropuntia pallida
  • ≡ Opuntia pallida
58 Cylindropuntia ×parryi
  • ≡ Opuntia parryi
  • = Opuntia serpentina ≡ Opuntia parryi var. serpentina
59 Cylindropuntia perrita
  • ≡ Opuntia perrita ≡ Cylindropuntia recondita var. perrita ≡ Opuntia recondita var. perrita
60 Cylindropuntia prolifera
  • ≡ Opuntia prolifera ≡ Grusonia prolifera
61 Cylindropuntia ramosissima
  • ≡ Opuntia ramosissima ≡ Grusonia ramosissima
  • = Opuntia tesselata
  • = Opuntia tessellata var. cristata ≡ Cylindropuntia ramosissima var. cristata
62 Cylindropuntia sanfelipensis
  • ≡ Opuntia sanfelipensis ≡ Grusonia sanfelipensis
63 Cylindropuntia santamaria
  • ≡ Grusonia santamaria ≡ Opuntia santamaria ≡ Opuntia santamaria
64 Cylindropuntia tesajo
  • ≡ Opuntia tesajo ≡ Grusonia tesajo
  • = Opuntia cineracea ≡ Cylindropuntia tesajo var. cineracea
65 Cylindropuntia thurberi
  • ≡ Opuntia thurberi ≡ Grusonia thurberi
66 Cylindropuntia thurberi subsp. alamosensis
  • ≡ Opuntia alamosensis ≡ Cylindropuntia alamosensis ≡ Opuntia thurberi var. alamosensis
67 Cylindropuntia thurberi subsp. thurberi
68 Cylindropuntia thurberi subsp. versicolor
  • ≡ Opuntia versicolor ≡ Opuntia arborescens var. versicolor ≡ Cylindropuntia versicolor ≡ Opuntia thurberi subsp. versicolor
  • = Grusonia versicolor
  • − Opuntia versicolor
69 Cylindropuntia tunicata
  • ≡ Cactus tunicatus ≡ Opuntia tunicata ≡ Grusonia tunicata − Cactus tunicatus
  • = Opuntia exuviata
  • = Opuntia exuviata var. angustior
  • = Opuntia exuviata var. spinosior
  • = Opuntia stapeliae
  • = Opuntia furiosa
  • = Opuntia exuviata var. viridior
  • = Opuntia tunicata var. laevior
  • = Opuntia puelchana
  • = Cylindropuntia tunicata var. aricensis
  • = Cylindropuntia tunicata var. chilensis ≡ Opuntia tunicata var. chilensis
70 Cylindropuntia ×viridiflora
  • ≡ Opuntia ' ×viridiflora ≡ Opuntia whipplei var. viridiflora ≡ Grusonia ×viridiflora
  • = Cylindropuntia ' ×anasaziensis
71 Cylindropuntia waltoniorum
72 Cylindropuntia whipplei
  • ≡ Opuntia whipplei ≡ Grusonia whipplei
73 Cylindropuntia whipplei subsp. enodis
  • ≡ Opuntia whipplei var. enodis ≡ Cylindropuntia whipplei var. enodis
74 Cylindropuntia whipplei subsp. whipplei
  • = Opuntia whipplei var. laevior
  • = Opuntia hualpaensis ≡ Cylindropuntia hualpaensis
75 Cylindropuntia wolfii
  • ≡ Opuntia echinocarpa var. wolfii ≡ Opuntia wolfii ≡ Grusonia wolfii

Megjegyzés
A Cactaceae checklist-ben a következő karakterek a növénytani nomenklatúra szinonimáihoz kapcsolódó jelentéssel bírnak:

  • „≡” (háromvonalas egyenlőségjel): ez a jel a nomenklaturális szinonimát jelöli. Azt jelenti, hogy a két név ugyanarra a típuspéldányra (type specimen) vonatkozik, azaz formálisan ugyanaz a név, csak át lett sorolva egy másik nemzetségbe vagy más rangra.
  • „=” (egyenlőségjel): ez a jel egy taxonómiai szinonimát jelöl. Azt jelenti, hogy a két név külön típuspéldányhoz tartozik, de a jelenlegi taxonómiai értelmezés szerint ugyanazt a fajt vagy taxont képviselik.
  • A „–” (kötőjel) azt jelzi, hogy az adott név „excluded” vagy „unplaced” státuszú:
    • nem fogadják el érvényes névként,
    • nem lehet egyértelműen besorolni,
    • bizonytalan eredetű,
    • vagy nem tartozik a családba.

Forrás: A Cactaceae checklist a https://caryophyllales.org/ 2021-es kiadásakori adatokat tartalmazza.


Forrás

A(z) „Cylindropuntia” kategóriába tartozó lapok

A következő 5 lap található a kategóriában, összesen 5 lapból.